Protein Tozu Ne İşe Yarar?

Protein Tozu Ne İşe Yarar?

Bugün son dönemin popüler besin takviyelerinden olan protein tozlarından konuşacağız. Protein tozu ne işe yarar, nasıl kullanılır diye merak ediyorsan haydi başlayalım!

Hazırlayan: Gıda Mühendisi Selinay Laçindağ

Protein Tozu Ne İşe Yarar?

Protein Nedir?

Konunun daha anlaşılır olması için ilk olarak proteinlerden bahsetmek istiyorum. Birçok aminoasidin bir araya gelmesi ile oluşan yapılara protein denir. Vücudumuzda her biri farklı işlevlere sahip birçok protein vardır. Proteinler vücut içerisinde büyüme, önemli kimyasal reaksiyonları gerçekleştirme, vücuda güç ve esneklik sağlama, kan ve dokular arasındaki sıvı dengesini sağlama, vücut içerisinde taşıma görevi görme gibi birçok yerde görev alır. Bu yüzden yaşamımızın farklı evrelerinde yeterli protein alımı oldukça önemlidir. Protein ihtiyacımızı bitkisel ve hayvansal gıdalardan karşılayabiliriz. Et, süt, yoğurt, tavuk gibi gıdaların protein içeriği yüksektir. Bunun yanı sıra mercimek, bezelye, fasulye, kenevir, chia gibi bitkisel protein kaynakları da mevcuttur. Hayvansal ve bitkisel proteinler kalite ve sindirilebilirlik bakımından farklılık gösterir. 

Protein Nedir?

Yetişkin bir bireyin vücut ağırlığının her bir kilogramı için 0,83 gram protein tüketmesi önerilmektedir. Yani 70 kilo ağırlığındaki bir yetişkin günde en az 58 gram protein yemeyi hedeflemelidir. Bunun yanı sıra spor, egzersiz gibi yoğun aktivite içerisinde olan bireyler için gün içerisinde alınması gereken protein miktarı daha yüksektir. Kilogram başına 1,2-2,0 gram protein almaları önerilmektedir. Spor yapan bireylerin gün içerisinde aldıkları protein miktarını arttırmalı diyoruz peki ya kalori ne olacak? Bir de kaliteli protein içeren gıdaların çoğunlukla hayvansal gıdalar olduğunu düşünürsek vegan ya da vejetaryen bireyler ne yapacak? İşte toplam kalori alımını sınırlaması gereken bireyler, veganlar, vejetaryenler protein tozu takviyeleri ile dengeli bir şekilde protein alımını sağlayabilir. Kısa bir girişten sonra esas konumuz olan protein tozlarına geçebiliriz.

Protein Tozu Nedir?

Protein tozları, hayvan veya bitki kaynaklarından elde edilen protein formlarıdır. Hayvansal kaynak içeren protein tozları genellikle peynir altı suyu ve kazein adı verilen iki süt proteininden yapılmaktadır. Bitkisel protein tozları ise pirinç, bezelye, soya ve kenevir gibi çeşitli bitki bazlı proteinlerden yapılabilir. Protein tozu çeşitlerini sonraki başlıklarda detaylı olarak anlatacağım. Şimdi akıllardaki soruya gelelim: protein içeren gıdaları tüketmek varken neden protein tozu tüketelim. Protein tozu ne işe yarar?

Protein Tozu Ne İşe Yarar?

Aslında protein tozu için besin takviyesidir diyebiliriz. En çok sporcular tarafından kullanılmaktadır. Spor yapan bireyler kas yapısını arttırmak için kullanıyor. Protein aynı zamanda hasarlı kasları ve dokuları onarmaya yardımcı olabilir. Yani sporcular egzersiz sonrası kas ağrılarının iyileşmesini hızlandırmak için de protein tozu kullanabilirler. Ayrıca protein tozları kilo vermek isteyenler tarafından da sıklıkla tercih edilmektedir. Bunların dışında günlük protein ihtiyacını yiyeceklerle karşılamakta zorluk çekiyorsanız protein tozu kullanmak sizin için iyi bir seçenek olabilir. Örneğin çok miktarda yemek yemiyor olabilir ya da vegan bir diyet uyguluyor olabilirsiniz. Bu saydıklarıma ek olarak protein tozları ilave vitamin ve mineraller içerebilir. Bu yönüyle de beslenmenizi destekleyebilir. Protein tozu almak istediğiniz zaman farklı türlerde protein tozları ile karşılaşabilirsiniz. Şimdi bu kafa karışıklığını gidermek için protein tozu çeşitlerine bakalım.

Protein Tozu Ne İşe Yarar?

Protein Tozu Çeşitleri

Protein tozları süt ürünleri, yumurta, pirinç veya bezelye gibi hayvansal veya bitkisel gıdalardan elde edilebilir. Yaygın olarak kullanılan 3 formu vardır. Bunlar; protein konsantreleri, protein izolatları ve protein hidrolizatları şeklindedir. Protein konsantrelerinde ısı, asit veya enzimler ile gıdalardan proteinler ekstrakte edilmektedir. Genel olarak %60-80 civarında protein sağlar. Protein izolatlarında ise konsantrelerden farklı olarak filtreleme işlemi uygulanır. Amaç yağ ve karbonhidratları uzaklaştırıp daha fazla protein elde etmektir. Son olarak protein hidrolizatlarında ise ısı daha fazla uygulanmaktadır. Bu tip vücut tarafından daha hızlı emilmektedir. Yaygın olarak kullanılan protein tozu çeşitlerinden kısaca bahsetmek istiyorum.

Kazein Protein Tozu

Kazein sütte bulunan bir proteindir. Vücut içerisindeki sindirimi oldukça yavaştır. Bu yüzden güç gerektiren spor türleriyle uğraşan bireyler daha çok kullanmaktadır.

Whey Protein Tozu

Bu protein peynir altı suyu proteini olarak da bilinir. Peynir altı suyu, peynir yapımı sırasında pıhtıdan ayrılan sıvı kısımdır. Zengin bir aminoasit içeriğine sahiptir. Ayrıca vücut tarafından kolayca sindirime uğrar. Kas kütlesini ve gücünü arttırma konusunda yardımcı olabilir.

Bezelye Protein Tozu

Bezelye proteini tozu özellikle vejetaryenler, veganlar ve süt ürünlerine alerjisi veya hassasiyeti olan kişiler arasında oldukça popülerdir. Ayrıca bezelye proteini, amino asitlerden arginin için iyi bir kaynaktır.

Kenevir Protein Tozu

Omega yağ asitleri bakımından zengindir. Ayrıca yüksek oranda lif içerir. Bununla birlikte esansiyel aminoasitlerden biri olan lizin miktarı kenevir protein tozunda düşüktür.

Protein Tozu Nasıl Kullanılır?

Herhangi bir protein tozunu kullanmak isteyenlerin merak ettiği bir diğer konu: protein tozu kullanımı. Protein tozunu süt, bitkisel süt, yoğurt gibi yiyeceklerle karıştırarak tüketebilirsiniz. Hangisinden hangi oranda kullanmak gerek derseniz bu almış olduğunuz protein tozunun markasına göre değişkenlik gösterir. Aldığınız ürünün ambalajında nasıl kullanmanız gerektiğine dair bir anlatım bulabilirsiniz. Nustil Smooth Mix %50 Proteinli Bitkisel Karışımdan örnek verecek olursak; 1 bardak süte veya bitkisel süte 1 ölçek (15g) ekleyip kullanabilirsiniz.

Nustil Plant Mix %60 Proteinli Bitkisel Karışım 400g

Protein Tozu Zararlı Mı?

Bu konu tartışmalara neden olan bir konu olsa da dengeli ve yeterli miktarda kullanıldığı sürece bir problem teşkil etmediği belirtilmiştir. Ana hedef yiyeceklerden protein ihtiyacını karşılamak olmalıdır. Takviye anlamında protein tozu kullanılmalıdır. Protein tozu kullananların dikkat etmesi gereken bir nokta ise bol su tüketmektir. Fazla miktarda protein tozu alımı böbrek sorunları ile karşı karşıya kalmanıza neden olabilir. Bu durum vücuda yoğun bir şekilde protein girmesiyle alakalıdır. Su tüketimini arttırarak buna engel olabilirsiniz. Ayrıca içerisindeki herhangi bir bileşene karşı alerjiniz olabilir. Bu durumda da etiket bilgilerini iyice kontrol etmelisiniz. Bana göre dikkat etmeniz gereken bir noktada almış olduğunuz protein tozunun içindekiler kısmıdır. İçerisinde şeker, tatlandırıcı ya da koruyucu madde içeren ürünler fayda sağlamaktan çok zarar görmenize neden olabilir. Tatlandırıcı ve koruyucu olarak kullanılan maddeler -kullanılan maddeye göre değişkenlik göstermekle birlikte- zararlı etkilere sahip olabilir. Zaten hepimiz şekerin zararlarından haberdarız. Öyleyse şeker, koruyucu ve tatlandırıcı madde içermeyen Nustil Bitkisel Karışımlarımızı denemek ister misin?

 

Nustil Smooth Mix %50 Proteinli Bitkisel Karışım 30g

 Hazırlayan: Gıda Mühendisi Selinay Laçindağ

 

Kaynaklar:

  • healthline.com/nutrition/functions-of-protein
  • https://www.eufic.org/en/whats-in-food/article/what-are-proteins-and-what-is-their-function-in-the-body
  • https://www.medicalnewstoday.com/articles/323093
  • Güngör Ş., Besinsel Ergojenik Yardımcılardan Protein Suplemanları, IV. Uluslararası Battalgazi Bilimsel Çalışmalar Kongresi Tam Metin Kitabı, s.79-92.
  • https://health.clevelandclinic.org
  • healthline.com/nutrition/best-time-to-take-protein

 

 

 

Yorum yapın

Yorumların yayınlanabilmesi için onaylanması gerektiğini lütfen unutmayın